BAŞ DERİSİ VE SAÇ TELİNDE GÖRÜLEN DERMATOLOJİK BOZUKLUKLAR

KEPEKLENME: Baş derisindeki keratenize olmuş ölü hücrelerin dökülmesi olayıdır. Sağlıklı bir baş derisinde gözle farkedilmeyecek kadar hafif olan deri dökülmesi olayı aşırı ya da tam tersi aşırı kuruluk, antibiyotik veya hormonal ilaç kullanımı, dengesiz beslenme v.b. nedenlerle pul pul dökülme şeklinde gösterilebilir. Meydan gelen kepeklenmenin rahatsız edici olmasından daha da önemlisi baş derisinde hücre yenilenmesinin hızlanması sonucunda cildin tahriş olmasıdır.

 

AŞIRI YAĞLANMA: Saç folikülüne açılan yağ keseciklerinin görevi cilt yüzeyinde laktik asitle dış etkenlere ve ve mikroorganizmalara karşı koruyucu bir tabaka oluturmaktadır. Ancak bu keseciklerin çok fazla büyümesi ya da salgısının artması sonucunda cilt yüzeyinde çok daha kalın bir yağ tabakası oluşur. Bu durum baş derisinin solunumuna engel olur ve hücre ölümü artar.

Aşırı yağlanma beraberinde kepeklenme, saç tellerinde zayıflama ve dökülme olayını getirir.

 

SAÇ DÖKÜLMESİ: Sağlıklı bir saç içinde günde 20 – 30 tel dökülme normaldir. Özellikle mevsim değişimlerinde bu sayıda artış görülebilir.

Saç dökülmesinin çeşitli nedenleri vardır:

Irsi Saç dökülmesi: Genellikle yağlanma ile kendini gösterir. Erkek hormonu olan testesteronun etkisiyle matrix hücrelerinin erken ölümü görülür. Bakım ancak bu hücreler ölmeden önce yapılırsa sonuç elde edilir.

Hormonal dengesizlik: En çok saç ve deride etkileri gözlemlenen rahatsızlıklardan biridir. Saçın dışarıdan bakımının yanısıra endocrino therapy (hormon tedavisi) uygulanması gerekir.

Kemoterapi tedavisi: Çok kısa bir süre içinde saçların dökülmesine neden olur. Tedavisi oldukça güçtür.

Dengesiz Beslenme: Özellikle hızlı zayıflama diyetlerinde ihtiyacı olan vitamin, proteinleri ve diğer maddeleri alamayan saç kökleri sağlığını kaybeder. Ayrıca aşırı yağlı ve şekerli besin tüketimi de saç dökülmesine neden olur.

Traxion: Saç tellerinin aşırı çekiştirilmesidir. Zorlama sonucunda saç telinin kırılması ve dökülmesi olayı gözlemlenir.

Saç Tellerinin kırılması: Uçlarda meydana gelen kırık saçın keratin ağının yıpranmasına ve oksijen alımının azalmasına neden olur. Sağlığını kaybeden saç teli kopar.

İlaç kullanımı: Daha ziyade antibiyotik etkisiyle görülür. Geçici saç dökülmesidir.

Yanlış ürün kullanımı : Saç teli ölü hücrelerden oluştuğu için kendini onarma şansı yoktur. Dolayısıyla kullanılan şampuan, bakım ürünleri, şekillendiriciler doğru seçilmeli ve doğru uygulanmalıdır. Özellikle de alkol derecesi yüksek, balmumu içeren, yağlı ve pH derecesi cilt ve saça uygun ayarlanmış ürünler kullanıldığında saç telinde incelme, matlaşma kırılma ve dökülme gibi olumsuz sonuçlar gözlemlenecektir.

SAÇ TELLERİNİN KIRILMASI : En önemli etkeni saçın nemini kaybetmesidir. Gerekli miktarda su molekülünün bulunmamasıhalinde saç teli elastikiyetini kaybeder ve kimyasal bağlarında zayıflama meydana gelir.

Kırılma olayı keratin halinde birbirinde ayrılması sonucu saç telinin incelmesi ve kopması şeklinde olur. Tedavi edilmediği taktirde saç kestirilerek dahi kırılma olayı yinelenir. Dolayısıyla kırılmaya eğimli saçın öncelikle nem ve protein ihtiyacı giderilmesi giderilmesi ve saç teli hidrolipidik kılıfla kuvvetlendirilmelidir.

PANTOTENİK ASİT (B VİTAMİNİ): Ürünlerde pro B olan panthenol kullanılmıştır. Cilt ve saçta nem tutucu nem özellik gösterir.

Bulunduğu besinler: Karaciğer, böbrek, yumurta, bira mayası, bezelye, fasulye, süzme bal, karnıbahar ve lahana.

C VİTAMİNİ (ASKORBİK ASİT) : Kollegen biosentezinde rol oynar. Ayrıca hidroksilasyon reaksiyonlarında yer alarak cilt ve saç köklerinde oksijen tutulmasını sağlar. Koruyucu ve antioksidandır.

Bulunduğu besinler: Limon, portakal, çilek, yeşil biber, vb.

KERATİN PROTEİNLER: Deri,saç,tırnak ve kemiklerde bol miktarda bulunur. Yapısında bulunan kükürt dayanıklılığını sağlar. Asit ve alkallilere karşı en dayanıklı proteindir. Saç telinin en dış yüzeyi tamamiyle keratin ağıyla örülmüştür.

Bulunduğu besinler: Özellikle hayvansal gıdalarda bulunur. Ayrıca kuru fasulye, nohut, barbunya, vb. bitkisel gıdalarda bulunur.

SU : Canlı organizmanın en temel birimidir. Su miktarı yetişkin insanlarda yaklaşık %65 kadardır. Normal şartlarda günde ortalama 2300 ml. su alınır. Bunun yaklaşık yarısı içme suyu ve sıvı besinlerden, diğer yarısı ise katı besinlerden sağlanır. Yaklaşık olarak et %70, ekmek %30 su içerir.